Ateş Isıtır da Yakar da.  [ t f ]

  Çoğumuzun korkusu olmuştur ateş! Hemen hepimizin başına bir ya da birkaç kez gelmiştir. Ondan bir an evvel kurtulabilmek için soğukkanlı olabilme çabalarımızın yanı sıra abartılı panik davranışlar sergilediğimiz de olmuştur. Suya sirke katıp sürünmekten, kalın battaniyelere sarılmalara, kat kat kazaklar giymeye kadar, "kedere keder katan" görüntülerle. Tüm benzerlerinden olağanüstü ayrıcalığı olan canlı bedenimize, "çivi çiviyi söker "mantığıyla cansız doğa kanunlarını uygulama gayretleriyle...
  Otuz iki dişe keman çaldırırcasına titretirken ateş, üç kat kazak üç kat battaniye arasından zorla çıkmaya razı ettiğimiz koşullara uyarlanmış espri ve duygu yüklü senaryolar üretmekten de geri kalmaz...
Bu koşullarda meslek saygınlığımızın otorite avantajını daha rahat uygulayabilme şansımızı kullanarak; kalın giysilerini çıkarmaya razı ettiğimiz ateş mağduruna bilinen soğuk su kompresyonunu uygularken, ıstırabın öfkesini maskelediği yüz hatlarıyla görsel, sıkılmış dişleri sayesinde de sözel alınma sürecimizi hasarsız atlatırız.
  10-15 dakikalık bir soğuk kompresyondan sonra gelen rahatlamayla "teşekkür ederim doktorum" sözleri, paylaşılan bir iyiliği ve iyileşmeyi tanımlayan en yalın ve temiz duyguların öz söylemi olur. Ateşi söndürdüğü kadar aynı zamanda temizleyen su sayesinde...
Ateşli durumlarda suyun önemi hiçbir zaman yadsınamaz. Hem içerek, hem de soğuk kompres uygulayarak. Hani çoğumuzun "kurtarıcı" olarak idrak ettiği serum tedavisi gibidir suyun yeri...
Gerektiğinde su kaynağı olarak meyve suyu, ıhlamur, ada çayını da tercih edebiliriz. Yeter ki hastalık durumlarında günlük sıvı alımı iki litreye ulaşsın.
Aslında vücudumuza giren bakteri ya da virus istilasına karşı savunma hücrelerimiz aracılığıyla yapılan topluca bir savaşın ifadesidir ateş. Bir anlamda bakterilere karşı meydan savaşı bedenimizde sürmekte. Artan sıcaklık işte bu savaşın ifadesi...
Hafif ve orta ateş, bakterilerin yok alması için uygun bir ortam olabilir. Bu, bakterilerin yakılarak yok edilmesi anlamında da yorumlanabilir. Böyle düşünmek soğukkanlı olmak için yarar sağlayabilir.
Ancak havale, beyin ve kalp hastalığı gibi riskli hastalığı olanlarda, ateş tehlikeli olabileceğinden, düşürmek için çaba göstermek gerekir.

ANTİBİYOTİKLER ATEŞ DÜŞÜRMEZLER
Son günlerde salgın hale gelen gripal enfeksiyonların nedeni virüsler olduğu için bunların sebep olduğu enfeksiyonlarda antibiyotikler yararlı olmaz, hatta zararlı olabilirler. Antibiyotikler yalnızca bakteriyel enfeksiyonların tedavisinde doktor tavsiyesi ile kullanılmalıdır. Ateş düşürmek amacıyla kullanılmaz. Gereksiz yere kullanılan antibiyotikler vücudumuzun yararlı mikroorganizmalarını da yok ederek fırsatçı mikroorganizmalar adını verdiğimiz bakterilerin ya da mantarların çoğalarak hastalık yapmalarına neden olabilirler.
Eğer ateşin sebebi bir bakteri enfeksiyonu ise doktorunuzun uygun gördüğü bir antibiyotik ile tedavi edilmelidir.

SU İHMAL EDİLMEMELİ
Eğer ortada yangın varsa, battaniyelere sarılıp da yangına körükle gidilmez. Yüksek ateş durumunda hafif giysiler giyinmek ve bedeni serin tutmak en uygun davranışlardır. Bol sıvı almayı ihmal etmemek gerekir. Bol sıvı alarak terleme yoluyla kaybettiğimiz sıvıyı telafi etmekle kalmaz, aynı zamanda vücut sıvı dolaşımına da pozitif bir etkinlik katmış oluruz.
Soğuk algınlığı ve ağır olmayan gripal enfeksiyonlarda söz konusu basit önlemler, bol kalorili beslenme ve istirahat ile kısa sürede iyileşmek mümkündür. İnatçı yüksek ateşle birlikte ağır seyir gösterenler ve ateşin riskli olduğu önemli hastalığı bulunanlar mutlaka doktora görünmeli, tavsiye edilen tedavi protokolüne uymalıdırlar.

ASPİRİN TEHLİKELİ OLABİLİR
Çok özel durumlar dışında fazlaca yüksek olmayan ve rahatsız etmeyen ateşlere (37-37.5 derece gibi ) ılımlı yaklaşmakta yarar vardır. Bu özel durumlar sara hastalığı, kalp ve beyin hastalıklarıdır. 39 derece ve üzeri ateşleri Paracetamol ve benzeri ateş düşürücüler ve soğuk kompres uygulamaları ile düşürmek gerekir. Özellikle Virüs enfeksiyonlarında ateş düşürücü olarak aspirin kullanmanın sakıncalı sonuçlara yol açabileceği bilindiğinden, aspirin tercih edilmemelidir.
Ateş karşısında ölçülü davranarak; su gibi ucuz ve kolay bulunan bir ilacımızın varlığını unutmadığımız ve aynı zamanda yüreklerimizdeki sevgi ateşini söndürmesine izin vermediğimiz bilinçle aydınlanan sağlık dolu günler dileğiyle...

Ateş nedir?
Normal vücut sıcaklığı koltuk altından 36-37 derece dir. 37 derecenin üstündeki sıcaklıklar ateş olarak kabul edilir. Ağızdan ölçülen sıcaklık 1-2 diziem fazladır.
Koltuk altı 39 derece ve üzerinde ölçülen sıcaklıklar yüksek ateş olarak kabul edilir. Yüksek ateşler, soğuk su kompresi ve uygun ateş düşürücülerle tedavi edilmesi gereken durumlardır. Tüm müdahaleler ve takibe karşın 3 haftadan beri devam eden ateşler ise kronik ateş sınıfına girer. Kapsamlı olarak araştırma yapmak gerekebilir.

Soğuk kompres nasıl uygulanır?
Hasta soyularak üzerindeki kalın giysiler çıkarılmalıdır. Soğuk suyla ıslatılmış ve sıkılmış havlu ve benzeri malzemelerle, her iki kol, bacak ve alın-boyun kısımları sarılmalıdır. Yaklaşık 5 dakika aralıklar ile değiştirilip vücut sıcaklığı istenilen sıcaklığa düşürülünceye kadar devam edilmelidir. Suya sirke katmaya gerek yoktur.

Yüksek ateş kimler için risklidir?
Havale geçirenler ya da havale nedeniyle tedavi altında olanlar
Beyin hastaları
Kalp hastaları
Ağır psikiyatrik sorunları olanlar

Ateş neden yükselir?
Enfeksiyon hastalıklarında vücudumuza giren bakteri ya da virüsleri yutan savunma hücrelerimizin daha sonra parçalanması sonucu ortaya çıkan maddelerin beynimizdeki ısı düzenleme merkezini uyarmasıyla ateş yükselir.
Bunun dışında aşırı sıcak, egzersiz, kadınların yumurtlama süreçlerinde de geçici olarak ısı düzenleme merkezine yapılan uyarılarla hafif ateş yükselmeleri olur.
Kanser ve kronik romatizma durumlarında da benzer mekanizmalarla dokulardan çıkan uyarılar beyindeki ısı merkezini etkileyerek ateşe neden olurlar.
.....
Dikkat Trişinoz'da yüksek ateşle başlar !
Son günlerde çiğ köfteden geçen parazit hastalığı Trişinoz'unda 40-41 derece gibi yüksek ve inatçı bir ateşle başlayıp sürdüğü bilinmektedir. Bu konuda da dikkatli davranmak gerekmektedir.