|
“Birinci sayfada yatıyor iki sütun üstüne/
iki çıplak yavrucuk,
birinci sayfada iki sütun üstüne/
bir avuç kemik deri.
İki kurbağacık
/ kara yaralı iki yavrum benim.
Yılda kim bilir kaç bininiz/ acı
suya bile doymadan gelip gidiyor...
Ve müsteşar bey : (Kara Yaraya
tutulası)
’Endişeye mahal yok’, diyor.”
1959 Ağustosu Türkiye sinden ses
veren Nazım, kod adı “H5N1” olan
griple garipleşen duygularımıza ve
davranışlarımıza şimdi de esin.
Hasta, sağlam hiçbir ayrım
gözetmeden itlaf edilen kuşları
izlerken, 47 yıl geçse de hala “kuş
beyinli” yerine konulduğumuz fark
edilmiyor mu? İşte bu nedenle
başımızı dik tutmak, belimizi
doğrultmak zorunda değil miyiz?
Belimizi büken sorunlardan kurtulmak
için aklımızın gücünü kullanmak,
paylaştıklarımız ile
paylaşmadıklarımız arasındaki farkı
kapatmak gibi…
Neredeyse her dördümüzden biri bel
ağrısından yakınırız. Evimizde,
çalışma hayatımızda; günlük olağan
ve zorunlu davranışlarımız, bel
ağrısına neden olmaktadır. Toz
almaktan süpürmeye, çamaşırdan
ütüye, bulaşıktan sofra kurmaya
olduğu kadar uzun süre masa başında
çalışma pozisyonları, belimize yük
olarak biner, acı olarak yansırlar.
Bel ağrımıza neden olan durumları
bilirsek, önlem almakta o kadar
kolay olur.
Bel ağrısı nedenleri
*Ağır kaldırmak
*Uzun süre ayakta kalmak
*Sık yere eğilmek
*Dizleri kırmadan yük kaldırmak
*Fazla kilolu olmak
*Spor yapmamak
Yerden bir şey alırken…
Yerden bir şey almak isterseniz,
düşüncesiz ve asla acele hareket
etmeyiniz. Önce o şey’i, nereye
nasıl götüreceğinizi aklınızdan
süzün. Bir ayağınızı hafifçe öne
atarak yere sağlam bastığımızdan
emin olun. Kesinlikle belinizi
bükmeyin, yavaşça dizlerinizin
üzerinde çömelin. Öyle bir pozisyona
gelin ki kaldıracağımız eşya ve
kollarınız, ayni düzeyde olsun.
Kaldıracağımız eşyanın ağırlığını
önce şöyle bir tartın ve ondan sonra
kaldırıp kaldırmamaya karar verin.
Eşyanın ağır olduğu açık seçikse,
hamasi dolduruşlara gelmeyin, Herkül
olmaya özenmeyin. Çevrenizden yardım
isteyin. Kaldırma esnasında dik
durun ve eşyayı bedeninize mümkün
olduğunca yakın tutun. Ayağa
kalktığınızda kesinlikle belinizi
döndürmeyin. Nereye gidecekseniz o
yöne doğru tüm beden olarak dönün.
Elinizdeki eşyaları başınız
seviyesinde ya da daha yukarılarda
taşımayın. Elinizin erişemeyeceği
şeyleri almak için, ayak parmak
uçlarınızda yükselerek uzanma
hareketi yapmayın. Bunun için
merdiven kullanın.
Pazar alışverişlerinizi poşetlerle
değil, tekerlekli bir araba ile
yapmayı tercih edin. Ayni aracı
diğer ağır yükleriniz taşımak için
de kullanın. Bu tür araçların
iterek değil, çekerek olanlarını
tercih edin. Çekici türde tekerlekli
yük taşıyıcıları, daha avantajlı ve
güvenlidir.
Fazla ayakta kalınca…
Prof. Uzun süre ayakta kalmayı
zorunlu kılan işlerimizi yaparken
alacağımız basit önlemler bizi bel
ağrılarına karşı koruyabilir. Misal
tezgah başında çalışırken, ütü
yaparken, bulaşık yıkarken
ayaklarımızdan birinin altına bir
basamak koymak son derece
yararlıdır. Bu şekilde bir ayağımızı
hafifçe yükseltip diz ve kalça
eklemlerimizi bükerek, belimizi
gerginlikten kurtarmış oluruz. Bu
arada gövdemizle çalıştığımız masa
ya da tezgaha doğru abanırsak daha
iyi pozisyon sağlamış oluruz
Elektrikli süpürge kullanırken,
ayaklarınızdan biri önde diğeri
arkada olmalıdır. İkisi bir hizada
değil! Bütün yükünüzü iki ayak
üzerinde değil-hangisi olsa fark
etmez- ayaklarınızdan sadece birisi
üzerine verin. Ve ileri-geri
hareketlerinizi de diğer ayağınız
üzerinde gerçekleştirin. Sağa veya
sola dönüşlerinizde öndeki ayağınızı
değil, arkadaki ayağınızı kullanın.
Sağ-sol, ön-arka dönüşlerde mutlaka
bir ayağınız önde diğeri arkada
olmalı.
Telefonla konuşurken…
Her zaman yapılan yanlıştır:
Telefonla konuşurken, telefonu omuz
ile kulak arasında sıkıştırmak ve
sözüm ona serbest kalan eller ile
“iş “ yapmak! Bu özentiden vazgeçin!
Ahizeyi elinizden bırakmadan
konuşun. Hele bir de boyun
tutulmaları yaşıyorsanız, bu yanlış
alışkanlığı derhal terk edin. Eğer
yaptığınızın pratikliğinde(!)
ısrarlıysanız, boyun ve sırt
ağrılarınız için daha fazla neden
aramayın, üzgünüm ama fazla da
anlayış beklemeyin.
Kanepede kestirirken…
Şöyle keyifli bir akşam yemeğinden
sonra kanepeye uzanıp da televizyon
seyretmek ya da ufaktan kestirmek
hoş duygudur. Ancak! Kanepenin kol
desteğine baş koyarak bu iş
yapılırsa, boyun ve sırt kaslarının
kasılması için uygun bir zemin
yaratılmış olur. Eğer bir de artroz
yani kireçlenme söz konusu ise bu
durum, sorunu daha dramatik
boyutlara sürükleyebilir.
Bel ağrılarına karşı sıcak
uygulamak, öteden beri alışılagelmiş
bir davranıştır. Ancak sıcak yerine
soğuk uygulamalardan daha iyi sonuç
almaktayız. Ani etkiden doğabilecek
tepkiye karşı buz kalıplarını ya da
kabını, ılık suda ıslatılmış havlu
ile sararak tatbik etmek daha
uygundur. Böylece ılıklık
duygusundan soğuğa ılımlı bir geçiş
sağlamış oluruz.
Dikkat!
Bel ağrıları sürecinde
yaşayabileceğiniz şu hususlar çok
önemlidir: Ağrının inatçılığı,
bacaklarda uyuşma, karıncalanma,
hissizlik…işte bu gibi
durumlarda hemen doktorunuza
başvurun. Bu koşullar, doktorunuzun
önerileri doğrultusunda ileri
tetkikleri gerektirebilir.
Aktif olmak, spor yapmak, sağlıklı
yaşam ve bel ağrılarını önlemek
adına son derece önemli
etkinliklerdir. Bu, kilonuzu
korumaya yararlı olduğu gibi, bel
kaslarınızı güçlendirmesi bakımından
da değer taşır. Egzersiz sayesinde
vücudunuzun savunma gücü artar, kas
ve eklemleriniz güçlenir. Dahası
kemikleriniz de güçlenerek
osteoporozun önüne geçilmiş olur.
Unutulmaması gereken husus,
egzersize ısınmadan başlamamaktır.
Aksi takdirde “kaş yaparken göz
çıkabilir” yani kaslarımız hasar
görebilir. Bu ısınma süreci, yürüyüş
ve hafif ritmik hareketlerle
sağlanır.
Eğer daha önce spor yapmadıysanız
doktorunuza danışarak ve onun
önerilerini alarak başlamanız uygun
olur.
Yüzme,
bel ağrıları için ön planda
önerdiğimiz bir spordur. Çünkü
yüzme, bele en az yüklenen bir spor
türüdür. Yürüyüş de yararlıdır
ancak, sert zemin ya da kaldırımda
değil. Yürüyüş bandında ve kondisyon
bisikletinde yapılacak yürüme
egzersizleri, doğa yürüyüşlerinden
daha zararsızdır.
Bu saydıklarımın dışında kalan
sportif etkinlikler, bel ağrısı
çekenler için uygun değildir.
Bel ağrısına faydalı egzersizler
*Karın kasları egzersizleri
*Bacak kasları egzersizleri
*Yüzme
*Yürüme bandı
Ne yapmalıyız?
*Beliniz ağrıdıysa hemen dinlenin
*Sık pozisyon değiştirin:
Oturuyorsanız kalkın, ayakta iseniz
yatın!
*Dik durun, dik oturun
*Sandalyeniz belinizi desteklesin
*Yüz üstü yatmayın
130
|