|
Dizlerin bağı
çözülerek, yalvar-yakar duruma düşmek; ne sen , ne
o, ne ben adına, ne istenen ne de temenni edilen
hani; kulluk yada köleliğin karabasanlarına
yakalanmak gibisinden bir şey...
İki ayak üzerinde
durmak yetmiyor, bir üçüncüsü gerek; ayakta kalmak
yada devrilmemek adına. O üçüncüsü, zekamızı özgürce
ve gereğince ifade edip de hayatı, yaşanabilir ve
anlamlı kılan akıl ayağımızdır. Bunun için akla da,
zekaya da bilgi gerek!..
Öylesine pazara düşmüş
mal misali sebepleri ile değil, en katıksız ve en
anlaşılır nedenleri ile gerçeğin bilgisi… Ve
böylesine saf, hani kirlenmemiş bilgi ile
aydınlandığımız kadar, aydınlatabilirsek çevremizi,
paylaştıklarımız ile paylaşmadıklarımız arasındaki
fark kapanacaktır, erken yada geç.
Serbest nazımla özü öze
bağlayabildiysek eğer gelin, Nazım'ı bir kez
daha anarak "yok edin insanın insana kulluğunu,
bu hasret bizim" diyebilmenin ayrıcalığını ve
onurunu paylaşmaya devam edelim...
Ve bu bağlamda,
dizlerimizin bağı çözülmeden dize getirelim
hastalıkları,
alacağımız erken önlemler ve uygulanacak erken
tedaviler ile.
Diz ağrıları
Yaşantımızın herhangi
bir döneminde, dile getirmeyenimiz yok gibidir,
dizlerimizin ağrıdığı yada sızladığını…Hani sağlıklı
bir nesil için spor yapmaya teşvik ettikçe sizleri,
genç yaş gurubuna da hızla yayılıp, sanki katlanır
gibi oldu mağdur sitemleri.
Spor nedeniyle oluşan
diz ağrıları en çok, ön çapraz bağların zedelenmesi
yada kopması nedeni iledir. Ağrının yanı sıra,
yürürken dizinde takılma hissi ve şişme de
görülebilir.
Ortopedi uzmanı
tarafından, bir ışık kaynağı ve kameradan ibaret
olan Artroskopi adını verdiğimiz cihaz ile diz
eklemine girilir ve kopan bağ onarılır. Ayni şekilde
yırtılan menüsküs de dikilip onarılır. Diz
kıkırdaklarında oluşan kırılmalar, günümüzde
kıkırdak nakilleri ile son derece başarılı bir
şekilde tedavi edilmektedir.
Tüm bu sorunlar genelde
diz ekleminin zorlanması ile ortaya çıktığından,
yapılması planlanan tüm sportif etkinlikler için,
öncelikle doktorunuz tarafından yönlendirilmeniz en
doğru olanıdır.
Genç erişkin yaş
gurubunu, 18-30 yaşları arasında dikkate almaktayız.
Bu yaş gurubu arasında en sık menüsküs yırtıkları,
çapraz bağ kopmaları, romatizma ve dizin aşırı
zorlanması sonucu gelişen diz ağrıları
görülmektedir.
Ateşli Romatizma nedeni
ile gelişen ağrılara şişlik, kızarıklık, sıcaklık
bulguları da eşlik eder. Kanda araştırılan romatizma
testleri ile kesin tanı konur ve tedavi kapsamına
alınır. Romatoid artrit adıyla andığımız bir tür
romatizma hastalığında ise genelde her iki diz
eklemi de tutulur ve ateşli romatizmadan farklı
olarak eklemler, sıcak ve kızarık değildir.
Romatoid artrit, kanda
romatizmal faktör olarak anılan RF nin gösterilmesi
ile kesin tanımlanır. Ancak bazı olgularda kanda RF
bulunmayabilir ve bu olgular, seronegatif Romatoid
Artrit olarak tanımlanırlar.
Erişkinlerde görülen
diz ağrılarını, 30 ile 50 yaşları arasında
değerlendirmekteyiz. Bu gurup içinde en başta gelen
diz ağrısı nedeni, yıpranma ve tahrip nedeniyle
oluşan menüsküs yırtılmalarıdır. Tanı, takip ve
tedavisi Ortopedi Uzmanı tarafından
gerçekleştirilmelidir.
Kireçlenme
50 yaş ve üzerinde
görülen diz ağrılarını-ben dahil bazılarımızın
hoşuna gitmese de- yaşlılarda görülen diz ağrıları
olarak tanımlamaktayız. Alacağımız önlemlerle yaşam
kalitemizi yükselttikçe bu rakam da şüphesiz daha
yukarılara çekilecek. Bu gurup içinde en sık
karşımıza çıkan neden, dilimizde kireçlenme, tıbbi
edebiyatta ise Osteoartrit olarak adlandırdığımız
durumdur.
Artroz ,70 yaşını aşan
insanların neredeyse %85 inde görülmektedir. Ancak
bu kaçınılmaz bir kader olarak algılanmamalıdır. İyi
bir beslenme tarzı ve aşırı kilolardan kurtularak bu
süreci erteleyebiliriz.
Hastalığın ortaya
çıkışında temel mekanizma diz eklemlerindeki
kıkırdakların süreç içinde yıpranması ve
dağılmasıdır. Bu nedenle diz eklemlerinde hareket
kısıtlanması ve ağrılar ortaya çıkar. Özellikle
merdiven çıkarken ve inerken güçlük çekilir. Adım
atarken dizlerinde kıtırtı şeklinde sesler duyulur.
“İlk hareket de
tutukluk”,
bu hastalığa özgün tipik bir sorundur. 10 dakikadan
30 dakikaya kadar uzanan zaman içinde adım atmakta
yada dizlerini bükmekte bir zorlanma söz konusudur.
Gün içerisinde hareketlerin devamlılığı ile bu sorun
geçici olarak gerileyebilir. Ancak uzun bir
istirahattan sonra, “..ayağa kalktığımda adım
atmakta zorlanıyorum ..kesik, kesik topallıyorum …”
türünden yakınmalar tekrar gündeme gelir.
Erişkinlerde nedenleri
*Yozlaşmaya bağlı
menüsküs yırtılmaları
*Erken yıpranma
*Eklem iltihabı
*Kas kirişi iltihabı
*Kese iltihabı
*Kalça(çıkık,iltihap)nedenli yüklenme
Yaşlılarda nedenleri
*Artrit (kireçlenme)
*Eklem iltihabı
*Kese iltihabı
*Kas kirişi iltihabı
*Kalça artriti(kireçlenmesi)
Nasıl korunuruz
*Aşırı kilolarınızdan
kurtulunuz
*Fazla ayakta
kalmayınız
*Bağdaş kurmayınız
*Çömelmeyiniz
*Risk taşıyorsanız
ortopedik ayakkabı tercih ediniz. |